Skyline

Projekt "Dom Polsko-Niemiecki" nadal czyni postępy

29 sierpnia 2023 r. minister stanu ds. kultury Claudia Roth i minister stanu Anna Lührmann przedstawiły szczegółową koncepcję realizacji projektu "Domu Polsko-Niemieckiego" w Berlinie w formie dokumentu zawierającego kluczowe punkty. Oprócz miejsca pamięci polskich ofiar narodowosocjalistycznych Niemiec, w "Domu Polsko-Niemieckim" mają znaleźć się wystawy poświęcone historii niemieckiej okupacji Polski oraz wielowiekowej historii stosunków polsko-niemieckich. Planowane są również programy edukacyjne i wydarzenia, takie jak odczyty, koncerty i wykłady, aby zapewnić przestrzeń do spotkań i wymiany.

Obecnie postępują przygotowania do "Domu Polsko-Niemieckiego" w Berlinie. Odbyło się już kilka wydarzeń i opracowano propozycję realizacji, która ma zostać przedstawiona decydentom politycznym latem. Odbyły się liczne dyskusje ekspertów i spotkania koordynacyjne, w tym z różnymi szczeblami politycznymi, zwłaszcza w Berlinie. Ponadto, strona internetowa Domu Polsko-Niemieckiego jest już dostępna online, gdzie prezentowane są wyniki młodzieżowych laboratoriów pomysłów. Ogłoszono tam również nowe logo projektu.

Pierwszy pomysł na "Dom Polsko-Niemiecki" w 2017 r.

Projekt "Domu Polsko-Niemieckiego" można prześledzić na podstawie różnych kluczowych wydarzeń od 2017 r.: rozpoczął się od inicjatywy byłych przewodniczących Bundestagu prof. dr Rity Süssmuth i dr h.c. Wolfganga Thierse, byłego dyrektora Niemieckiego Instytutu Polskiego prof. dr Dietera Bingena oraz byłego dyrektora Fundacji Topografia Terroru prof. dr Andreasa Nachamy. Zwrócili się oni do niemieckiego Bundestagu i niemieckiej opinii publicznej z apelem o wzniesienie w centrum Berlina pomnika upamiętniającego ofiary niemieckiej okupacji w Polsce w latach 1939-1945. W tamtym czasie pod apelem podpisali się m.in. prezydent Brandenburgii i ówczesny koordynator rządu federalnego ds. stosunków polsko-niemieckich, dr Dietmar Woidke, konsul generalna Niemiec w Gdańsku, Cornelia Pieper, dyrektor Europejskiego Centrum Solidarności, Basil Kerski, a także prof. dr Gesine Schwan, Humboldt-Viadrina Governance Platform gGmbH oraz Towarzystwo Polsko-Niemieckiego Sąsiedztwa - Sąsiedzi e. V., Poczdam.

Już wtedy celem projektu było nie tylko wzniesienie pomnika, ale także stworzenie miejsca z wystawą poświęconą polsko-niemieckiej historii oraz szeroko zakrojonymi działaniami edukacyjnymi i spotkaniami. Pod koniec 2019 r. Fundacja Pamięci zaproponowała utworzenie w sercu Berlina centrum dokumentacji niemieckich rządów okupacyjnych w Europie w latach 1939-1945. Od 2020 r. Niemiecki Instytut Polski (DPI) i Fundacja Denkmal wspólnie rozwijają te pomysły. 30 października 2020 r. ówczesne rządowe grupy parlamentarne wraz z grupą parlamentarną "DIE LINKE" przyjęły uchwałę "Oddanie sprawiedliwości charakterowi polsko-niemieckiej historii poprzez miejsce pamięci i spotkań oraz przyczynienie się do pogłębienia szczególnych stosunków dwustronnych". 15 września 2021 r. Federalne Ministerstwo Spraw Zagranicznych przedstawiło wstępną koncepcję "Miejsca Pamięci i Spotkań z Polską". Od czasu wyborów do Bundestagu jesienią 2021 r. koncepcja ta była dalej rozwijana w imieniu federalnego komisarza ds. kultury i mediów (BKM) i wspierana łączną kwotą 1 mln euro z funduszy federalnych. Zlecono to jednostce pracowniczej z równą reprezentacją DPI i Stiftung Denkmal, która z kolei przedstawiła wspomniany wyżej dokument dotyczący kluczowych zagadnień. Kluczowy dokument przedstawiony w sierpniu służy jako podstawa do opracowania propozycji realizacji. Specjalna jednostka utworzona w marcu 2023 r. w Fundacji Pamięci Pomordowanych Żydów Europy jest odpowiedzialna za opracowanie propozycji realizacji, a środki finansowe pochodzą od Pełnomocnika Rządu Federalnego ds. Kultury i Mediów (BKM). Centralnym elementem projektu jest ścisła współpraca z Niemieckim Instytutem Polskim (DPI).

Wydarzenia i zaangażowanie społeczeństwa obywatelskiego towarzyszą projektowi

Budowie "Domu Polsko-Niemieckiego. Upamiętnienie - Spotkanie - Zrozumienie" towarzyszyć będą różne wydarzenia publiczne, w tym wydarzenia upamiętniające rocznicę niemieckiej inwazji na Polskę 1 września 1939 r. Otwarcie wystawy objazdowej na temat niemieckich rządów okupacyjnych w Polsce w latach 1939-1945 planowane jest na 85. rocznicę 1 września 2024 r. W fazie koncepcyjnej eksperci, przedstawiciele społeczeństwa obywatelskiego i młodzież z Polski i Niemiec będą zaangażowani w różne formaty. Regularne raporty cyfrowe na temat stanu realizacji będą dostarczane na tak zwanych "forach przejrzystości". Forum przejrzystości ma na celu zapewnienie dogłębnego dostępu do prac nad "Domem Polsko-Niemieckim" oraz umożliwienie zadawania pytań i zgłaszania sugestii. Pierwsze z tych forów odbyło się 31 sierpnia 2023 r., a kolejne ma się odbyć w grudniu 2023 r.

W obecnej debacie wokół "Deutsch-Polnisches Haus", oprócz odrodzenia się kwestii lokalizacji - Anhalter Bahnhof kontra dawna Opera Kroll w Tiergarten - pojawiają się dwa pytania: Po pierwsze, jaki nacisk należy położyć na planowany pomnik, edukację i elementy spotkań? Autorzy dokumentu dotyczącego kluczowych punktów chcą miejsca, które umożliwi "zarówno indywidualne, jak i oficjalne upamiętnienie", podczas gdy inni widzą w tym zagrożenie dla idei pomnika jako "centralnego elementu" i oczekują, że wyraźny pomnik musi być nieodzownym gestem uznania i ukłonem Niemców przed Polską. Z drugiej strony istnieją obawy, że wszystko trwa zbyt długo i że harmonogram nie uwzględnia w wystarczającym stopniu faktu, że ostatni świadkowie niemieckiej okupacji w Polsce będą mogli jeszcze doświadczyć położenia fundamentów tego miejsca pamięci i spotkań.   

Starsze wydarzenia 2024

20 lat Polski w UE: Wywiad z Bartłomiejem Bartczakiem, burmistrzem Gubina 2006-2024

Bartłomiej Bartczak, Burmistrz Gubina 2006-2024  Bartłomiej Bartczak1 maja 2004 r. Polska przystąpiła do Unii Europejskiej wraz z 9 innymi krajami Europy Południowej i Wschodniej. Ten historyczny moment radykalnie odmienił kraj. Dziś możemy spojrzeć wstecz na...

Polska świętuje 20 lat członkostwa w UE: 5 faktów, które zmieniły się od tego czasu

1 maja 2004 r. Polska przystąpiła do Unii Europejskiej wraz z dziewięcioma innymi krajami, co jest uważane za historyczne rozszerzenie i kamień milowy w historii UE. Krok ten oznaczał nie tylko...

Odkryj język: Nowe książki dla młodych czytelników

„Naszym zdaniem nie da się uwrażliwić dzieci na język wystarczająco wcześnie”. To deklarowany cel nowej serii książek literatury faktu, zaprojektowanych specjalnie dla dzieci w wieku od...

Polska obchodzi Święto Konstytucji 3 Maja

  Marta SzafrańskaTrzeciego maja każdego roku Polska obchodzi Święto Konstytucji, jedno z najważniejszych świąt państwowych w kraju. Tego dnia na oknach, balkonach i budynkach w całym kraju wywieszane są...

Brandenburskie certyfikaty europejskie wręczone

  19 kwietnia Brandenburgia po raz 24. uhonorowała międzynarodowe i europejskie zaangażowanie. Łącznie 27 osób, inicjatyw i organizacji otrzymało w Poczdamie Europejski Certyfikat za...

Nauka dydaktyki języka polskiego w Greifswaldzie i Szczecinie: polonistyczno-germanistyczne wspólne studia nauczycielskie

  Universität GreifswaldW tej serii artykułów przedstawiamy placówki edukacyjne i uczelnie wyższe z regionu Odry, które zajmują się tematyką relacji polsko-niemieckich, europejskich i wielokulturowością, a także...

Wybory samorządowe w Polsce: PiS największą siłą, KO zdobywa większość w sejmikach

Około 5 miesięcy po wyborach parlamentarnych w Polsce, w pierwszy kwietniowy weekend, na wschód od Odry i Nysy nadszedł czas, aby ponownie pójść do urn wyborczych. Blisko 29,5 mln wyborców w...

Przemierzając polsko-niemiecki most edukacyjny: Uniwersytet Europejski Viadrina

Uniwersytet Europejski Viadrina  © Heide Fest W tej serii artykułów przedstawiamy Państwu placówki edukacyjne i uczelnie z regionu nad Odrą, skupiając się na tematach niemiecko-polskich, europejskich i międzykulturowych oraz obszarze...

Barwione jajka, zając wielkanocny, Śmigus Dyngus: Wgląd w zwyczaje wielkanocne Polski i Niemiec

Wraz z nadejściem Wielkanocy, nie tylko temperatura w Polsce i Niemczech wzrasta obecnie do prawie letnich poziomów, ale także rośnie oczekiwanie na tradycyjne uroczystości. W obu krajach, gdzie...

Odwiedziny Sekretarza Stanu Hauera na Pomorzu Zachodnim

Po lewej StS Hauer, po prawej Marszałek Geblewicz  © Marschallamt WestpommernW piątek, 15 marca, marszałek Pomorza Zachodniego, Olgierd Geblewicz, gościł Floriana Hauera, sekretarza stanu ds. federalnych, europejskich i międzynarodowych Berlina, w Szczecinie. Ta wizyta...

Collegium Polonicum – nowocześnie, międzykulturowo i kameralnie

Collegium Polonicum  © Tomasz MałeckiW tej serii artykułów przedstawiamy Państwu placówki edukacyjne i uczelnie z regionu nad Odrą, skupiając się na tematach niemiecko-polskich, europejskich i międzykulturowych oraz obszarze...

Uniwersytet Zielonogórski: Między tradycją a innowacją w sercu regionu lubuskiego

Siedziba Rektoratu Uniwersytetu Zielonogórskiego  © Mamert JanionEdukacja bez granic: W tej serii artykułów prezentujemy Państwu placówki edukacyjne i uczelnie z regionu nad Odrą, skupiając się na niemiecko-polskich, europejskich i międzykulturowych...

W Brandenburskiej Hali podczas „Zielonego Tygodnia" w Berlinie: sąsiedzkie spotkanie

Od lewej do prawej: Wicemarszałek Kołodziej, Wicemarszałek Rosiński, Poseł Sejmu Tomczyszyn, Wicemarszałek Bogusławski i Minister Vogel degustują regionalne wina z Brandenburgii.  © Frank Kircner/MLUKPodczas Zielonego Tygodnia w Berlinie stało się ugruntowanym zwyczajem, że delegaci z województw partnerskich Brandenburgii składają wizytę w Hali Brandenburskiej.20 stycznia Minister...

Wielkie serca Polek i Polaków od 1992 roku

Jurek Owsiak razem z współpracownikami i współpracowniczkami podczas finału WOŚP  ©  Damian MekalWielka Orkiestra Świątecznej Pomocy (WOŚP) jest fundacją pożytku publicznego, założoną w 1992 roku przez Jurka Owsiaka. Jej misją jest ratowanie życia chorych, głównie dzieci, poprzez...

Dalszy rozwój regionalnych połączeń kolejowych między Brandenburgią a Polską

Transport w ramach sieci Berlin-Szczecin od grudnia 2026 i aktualne prace budowlane  © VBB GmbHTen artykuł ukazał się po raz pierwszy w biuletynie Partnerstwa-Odry 2/23VBB Verkehrsverbund Berlin-Brandenburg GmbH ściśle współpracuje z niemieckimi i polskimi podmiotami realizującymi...

Mobilna biblioteka uliczna BiblioXX Poznań - Berlin: od września znów w Berlinie

Powitanie przy BiblioboXXie podczas jego otwarcia w styczniu 2020 roku: Jacek Jaśkowiak, Prezydent Miasta Poznań, Gerry Woop, Sekretarz Stanu ds. Europy w Berlinie, i Konrad Kutt z Instytutu Zrównoważonego Rozwoju Edukacji, Pracy i Kulturze (INBAK) (od lewej do prawej).  © Miasto PoznańTen artykuł ukazał się po raz pierwszy w biuletynie Partnerstwa-Odry 2/23 Uliczne regały książkowe dają lekturom drugie życie, zachęcają do czytania i realizują ideę ekonomii...

„Wspólnie możemy stać się wiodącym regionem europejskim” - Rozmowa z Franziską Giffey, Senator ds. Gospodarki, Energii i Zakładów Miejskich kraju związkowego Berlin

Franziska Giffey   © Hans Christian PlambeckTen artykuł ukazał się po raz pierwszy w biuletynie Partnerstwa-Odra 2/23Urodziła się Pani we Frankfurcie nad Odrą, a dorastała Pani w powiecie Oder-Spree. Jak postrzega Pani nasz sąsiedni...

Naukowy Blog Polonoznawczy: Podróż przez splecioną historię Polski, Niemiec i Ukrainy

Blogi internetowe stanowią łatwo dostępne i często bezpłatne źródło informacji na różnorodne tematy. Często szczególnie atrakcyjne są te, które skupiają się na jednej dziedzinie,...

Mosty kultury: Perspektywy żywej transgranicznej sieci kulturalnej

 "Sztuka nie odwzorowuje tego, co widoczne, lecz sprawia, że staje się widoczne." Paul KleeOd ponad dziesięciu lat projekt "perspektywa" (RAA - Demokratie und Bildung Mecklenburg-Vorpommern...

25.06.2024 -